بررسی خنثی کنندگی آنتی ونوم انستیتو رازی بر خصوصیات بیولوژیک مار ویپرا لبتینای ایرانی

سیدیان رامین, حسینی سیدمهدی, سیدیان نیلوفر, غریبی سمیه, سپاهی نجمه, ناصری نژاد سحر, قدرتی ثریا, بحتویی مهرزاد, علی زاده اطاقور حمیدرضا, زارع میرک آبادی عباس

زمینه: عوامل هموتوکسیک و نوروتوکسیک موجود در ونوم مار می تواند سبب نکروز و از بین رفتن بافت گردد. مارگزیدگی در نقاط روستایی ایران در تمامی استان ها شایع بوده و می تواند باعث ادم, نکروز بافت و تغییرات خونی (در صورت وجود عامل هموتوکسیک) گردد. قدرت ونوم گرزه مار (ویپرا لبتینا) ایران ی در ایجاد تاثیرات موضعی هموراژیک و ادماتوز در رت و نیز پروکواگولانت به همراه توان خنثی نمودن موارد فوق به کمک آنتی ونوم پلی والانت آماده شده انستیتو رازی به دو صورت انکوباسیون با ونوم قبل از تزریق و نیز در مطالعات خارج از بدن مورد بررسی قرار گرفتند. مواد و روش ها: دوزهای افزاینده ونوم ویپرا لبتینا (2, 5 و 50 میکروگرم در میلی لیتر) به صورت زیرپوستی به سطح پشتی گروه های سه گانه رت جهت اندازه گیری میزان متوسط دوز هموراژیک زده شد. در آزمایش دیگر جهت تعیین قدرت ادماتوژنیک مقادیر متفاوت ونوم (10 تا 150 میکروگرم) به صورت زیرپوستی (100 میکرولیتر) به پای راست گروه های سه گانه رت زده شد و جهت کنترل از مقدار مساوی نرمال سالین در پای چپ استفاده گردید. جهت تعیین زمان انعقاد مقادیر مختلف از ونوم حل شده در 50 میکرولیتر از نرمال سالین به 200 میکرولیتر از پلاسمای انسانی اضافه شده و زمان انعقاد اندازه گیری شد. آنتی ونوم انستیتو رازی در کلیه آزمایشات فوق جهت خنثی سازی به کار برده شد. یافته ها: در بررسی حداقل دوز هموراژیک, پروکواگولانت و میزانی که می توانست ادم را در کف پای رت به میزان 30 درصد افزایش دهد مقادیر 8.5, 1.1 و 70 میکروگرم مشاهده گردید که بیانگر تاثیرات بالینی متفاوت این ونوم بود. با انکوباسیون ونوم و آنتی ونوم (30 و 200 میکرولیتر) قبل از تزریق, تاثیرات هموراژیک و پروکواگولانت از بین رفت و ویژگی های ادماتوزنیز با دوزهای افزایش یابنده آنتی ونوم کم اثر شد. تزریق داخل پریتونئال آنتی ونوم نقش موثری در کاهش عوارض هموراژیک و ادماتوز در رت نداشت. تزریق دوزهای بالاتر ونوم به صورت داخل عضلانی با تاثیرات میونکروتیک همراهی داشت. نتیجه گیری: بررسی کنونی, نشان دهنده قدرت آنتی ونوم انستیتو رازی در خنثی نمودن تاثیرات هموراژیک و ادماتوز در محیط داخلی بدن و نیز لخته کنندگی در محیط آزمایشگاه بود. با توجه به وجود آنزیم های متعدد در ونوم مار ویپرا لبتینا لزوم انجام آزمایش های دیگر جهت بررسی آن ها به منظور تخلیص و جداسازی و نیز ارزیابی قدرت خنثی کنندگی آنتی ونوم انستیتو رازی الزامی است.